Compás al 12

Typowy i charakterystyczny, a nawet charakterny – rytm liczony na 12

1 2 3 I 4 5 6 I 7 8 I 9 10 I 11 (1) 12 (2) II

Bardzo pomocnym i obrazowym przykładem na rozumienie el compás al 12 jest el reloj flamenco (zegar flamenco). Rytm płynie w potarzanych cyklach, tak jak wskazówki zegara stale wyznaczają te same godziny. Mocne akcenty (zawsze) wypadają na cyfry (godziny): 12, 3, 6, 8, 10. Różnica między stylami flamenco, jak alegrías, soleáres czy siguiriyas polega na tym, że rozliczenie zaczyna się od ‚innej godziny’ oraz odmiennie eksponowane są wybrane akcenty ‚zegara’.

Najczęściej los palos flamencos al 12 zaczynają się od akcentu na 12 lub 1. Są również takie liczone od akcentu na 8 lub rozliczenie na 6 (w obrębie tej samej 12). Szóstkowy sposób rozliczenia nawiązuje do wcześniejszego, bardziej pierwotnego i prostego ‚myślenia’ o compás. Często używany nadal, ponieważ bardzo dobrze oddaje pulsujący charakter utworu, jak w bulerías czy verdiales.

Alegría lekka i radosna w charakterze pieśń z rodziny Cantiñas, obok takich form jak Mirabras, Caracoles czy Romeras. Za kolebkę tego stylu uważa się słoneczne i portowe miasto Kadyks, położone w południowo – zachodniej Hiszpanii.  Powstała z połączenia tamtejszej muzyki i arragońskiej joty. Wykonywana w compás liczonym na 12 z charakterystycznym i wdzięcznym zaśpiewem „ti ri ti tran tran tarn”, charakter tańca i słowa zwrotek często nawiązują do charakteru i sposobu życia tego portowego miasta.

Malagueña palo usadowione w grupie ‘cante libre’ (pieśń wolna od rytmu). Wywodzi się z pierwotnych form Fandangos. Brak wyraźnego rytmu pozwala na pewną dowolność wykonania, a tym samym wydobywa zeń bogactwo brzmienia gitary i śpiewu.

Taniec jest plastyczną ilustracją granych melodii, najczęściej przechodzi w Abandolao z wyraźnie zaznaczonym rytmem rozliczanym na 12, ale często liczonym na 6 ze względu na pulsujący charakter compás.

Siguiriya fundamentalne palo ‘cante jondo’ (pieśń głęboka), obok toná i soleá. Trudne i gorzkie doświadczenie losu, jego przeznaczenie, cierpienie i śmierć są treścią Siguiriyas. Jej podniosły, wręcz patetyczny ton wymaga wyrazistej formy. Przejmujący śpiew, oszczędny w ruchach taniec utrzymuje w napięciu, podkreśla powagę i dominujące poczucie smutku. Siguiriyas to wymagające palo zarówno dla artysty śpiewaka, jak i dla tancerza.

Rytmicznie liczona na 12, gdzie pierwszy akcent wypada na 8. Wedle tradycji liczona na 5.